1960లో వరల్డ్ బ్యాంక్ మధ్యవర్తిత్వంతో కుదిరిన సింధూ జలాల ఒప్పందం (Indus Waters Treaty) భారత్–పాకిస్థాన్ మధ్య జలవనరుల వినియోగానికి సంబంధించి కీలక ఒప్పందంగా నిలిచింది. అప్పటి నుంచి అనేక యుద్ధాలు జరిగినప్పటికీ ఈ ఒప్పందం కొనసాగింది. కానీ, ఇటీవల రెండు దేశాల మధ్య పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో భారత్ ఈ ఒప్పందాన్ని నిలిపివేయడాన్ని ప్రకటించింది.
పాక్ ప్రధానమంత్రి షెహబాజ్ షరీఫ్ వ్యాఖ్యలు:
- ఐక్యరాజ్యసమితి వేదికపై షెహబాజ్ షరీఫ్ తీవ్రంగా స్పందించారు.
- భారత్ ఏకపక్షంగా ఒప్పందాన్ని నిలిపివేసిందని ఆరోపిస్తూ, దాన్ని చట్టవిరుద్ధమని అన్నారు.
- సింధూ జలాలు పాక్ ప్రజల జీవనాధారం కాబట్టి వాటిని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ వదులుకోమని హెచ్చరించారు.
- భారత్ నిర్ణయాన్ని ఆయన **“యుద్ధ చర్య”**గా అభివర్ణించారు.
భారత్ ప్రతిస్పందన:
- పాక్ వ్యాఖ్యలను భారత్ గట్టిగా తిప్పికొట్టింది.
- ఉగ్రవాదాన్ని ప్రోత్సహించే దేశం, అంతర్జాతీయ వేదికలపై అబద్ధాలు చెప్పే హక్కు లేదని భారత్ ప్రతినిధులు స్పష్టం చేశారు.
- సార్వభౌమ హక్కుల పరిధిలోనే ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నామని భారత్ తెలిపింది.
విశ్లేషకుల అభిప్రాయాలు:
- భారతదేశం ఒప్పందాన్ని నిలిపివేయడం ద్వారా పాక్పై నీటి ఒత్తిడి సృష్టించే ప్రయత్నం చేస్తున్నట్లు భావిస్తున్నారు.
- పాక్ ఆర్థిక సంక్షోభంలో ఉన్న సమయంలో ఈ సమస్య మరింత తీవ్రమవుతుందని అంచనా.
- ఐక్యరాజ్యసమితి వంటి అంతర్జాతీయ వేదికలో పాక్ చేసిన ఆరోపణలు, భారత్–పాక్ సంబంధాలను మరింత ఉద్రిక్తత దిశగా నెట్టే అవకాశం ఉంది.
మొత్తానికి:
సింధూ జలాల ఒప్పందంపై భారత్–పాక్ మధ్య తలెత్తిన ఈ వివాదం, భవిష్యత్తులో రెండు దేశాల సంబంధాలపై తీవ్రమైన ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. ఈ సమస్యను రాజకీయంగానే కాకుండా వ్యూహాత్మకంగా కూడా రెండు దేశాలు ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది.
